Pro Mereor

In mei 2010 publiceerde de Rekenkamer het rapport Rijk Verantwoord 2009. Ten opzichte van 2008 was het aantal fouten en onzekerheden bij Europese aanbestedingen gestegen tot 385 ten opzichte van 2008, maar het financieel belang daarvan tot € 179,2 miljoen afgenomen.

In 2008 bedroeg het aantal fouten en onzekerheden aanzienlijk minder (310), maar was het financieel belang, met  € 270,4 miljoen, groter. Daarnaast heeft de Rekenkamer onderzocht wat de oorzaken zijn van het niet-naleven van de EU-aanbestedingsregels. Daarbij hebben zij het volgende geconstateerd:

• De meeste auditdiensten schenken voldoende aandacht aan het naleven van de EU-aanbestedingsregels, sommige doen dat niet.
• Als er fouten en onzekerheden worden geconstateerd, zijn daar verschillende verklaringen voor. Voorbeelden van deze verklaringen zijn ‘ten onrechte ervan uitgegaan dat raming onder grensbedrag Europese aanbesteding zou blijven’, ‘departementsleiding en directeuren zien onvoldoende toe op het voorkomen van aanbestedingsfouten’ en verschillende keren ‘ten onrechte niet Europees aanbesteed’. Deze laatste verklaring vinden wij onvoldoende als duiding van de achtergrond of oorzaak van het niet volgen van de Europese aanbestedingsregels. In Rijk verantwoord 2008 hebben wij de aanbeveling gedaan om door een grondige analyse van de achtergronden en de oorzaken van deze problematiek tot een structurele oplossing te komen.

Recente ontwikkelingen

Om tot een structurele verbetering te komen van de naleving heeft het ministerie de volgende maatregelen aangekondigd:

• het invoeren van categoriemanagement binnen departementen;
• het verbeteren van contractbeheer en contractmanaging (planning Europese aanbesteding en naleving contracten);
• het verbeteren van capaciteit/kwaliteit inkopers ten aanzien van Europees aanbesteden;
• het harmoniseren van het toetsingskader van departementale auditdiensten;
• het verbeteren van de voorbeeldfunctie van het management en de cultuur ten aanzien van de naleving van Europese aanbestedingsregels.